Zmiany patologiczne stopy w cukrzycy
Zmiany patologiczne stopy w zespole stopy cukrzycowej obejmują wszystkie jej struktury: naczynia, nerwy, skórę, mięśnie i kości.
Nieprawidłowości w obrębie naczyń spowodowane są zbyt wysokim stężeniem glukozy. Cukier bowiem uszkadza śródbłonek naczyń (wewnętrzna, delikatna warstwa tętniczek), powoduje ich sztywnienie oraz zwężenie. Przez tak zmienione naczynia krwionośne dopływ krwi z tlenem i substancjami odżywczymi jest utrudniony. A niedostateczne odżywienie i dotlenienie powoduje to, iż każda nawet najmniejsza ranka goi się w sposób utrudniony.
Uszkodzenia nerwów stopy
Hiperglikemia wpływa też niekorzystnie na nerwy, czego skutkiem jest upośledzenie funkcjonowania mięśni. Z powodu uszkodzenia struktury nerwów mięśnie nie mogą odpowiednio kurczyć się oraz pracować, aż w końcu zanikają, a stopy ulegają deformacji. Nerwy autonomiczne również odpowiadają za funkcję gruczołów łojowych i potowych. Brak pobudzenia tych gruczołów sprawia, że skóra staje się sucha, łuszczy się, łatwo powstają pęknięcia oraz najdrobniejsze urazy. Z powodu uszkodzenia nerwów zanika czucie bólu, dlatego też pacjenci mogą nie zauważyć zmian na stopach w postaci ran, urazów, pęcherzy, otarć naskórka, ponieważ ich nie czują.
Zmiany skórne stopy
Konsekwencją zaburzeń ukrwienia i unerwienia są zmiany skórne. Często pojawiają się brunatne, sine przebarwienia. W wyniku niedostatecznego odżywienia wypadają włosy, a paznokcie ulegają zniekształceniu. Na suchej, cienkiej skórze łatwo powstają rany i owrzodzenia.
Zakażenia stopy
Stopy cukrzycowe są bardzo podatne na zakażenia. Dzieje się tak z powodu zaburzonego czucia, zaburzonego ukrwienia i unerwienia. Wszelkiego rodzaju urazy stają się miejscem łatwego wnikania patogenów (wirusy, bakterie, grzyby), a dodatkowo zwiększone stężenie glukozy stanowi dla nich doskonałą pożywkę. Osoby z cukrzycą narażone są na amputację 25 razy częściej niż reszta populacji. W 85% zabieg poprzedzony jest owrzodzeniem, a w ponad 75% przypadków można by temu zapobiec stosując odpowiednią profilaktykę i leczenie.
Milena Szewruk
Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby wewnętrzne", Tom I.
2) G. Rosiński: "Leczenie zespołu stopy cukrzycowej", Przewodnik lekarza 3/2005.