Żarłoczność psychiczna (bulimia)

Żarłoczność psychiczna (bulimia, bulimia nervosa) jest zespołem psychosomatycznym cechującym się regularnymi epizodami niekontrolowanego spożywania dużych ilości pokarmów oraz stosowaniem ekstremalnych metod zwalczania skutków obżarstwa.

Przebieg żarłoczności psychicznej jest przewlekły. Największa zapadalność przypada na około 25 rż. (choruje 3-19% populacji w wieku 19-30 lat, częściej kobiety). Przyczyny bulimii są podobne jak w jadłowstręcie psychicznym (anoreksji), nie są do końca jednoznaczne, wraca się uwagę na podłoże neurobiologiczne.

Obraz kliniczny żarłoczności psychicznej


Objawy żarłoczności psychicznej są następstwem prowokowanych wymiotów i biegunek. Poniżej zostaną wymienione najczęstsze objawy występujące w żarłoczności psychicznej:
- zaburzenia rytmu serca,
- zaburzenia wodno-elektrolitowe,
- niewydolność nerek,
- zaburzenia miesiączkowania,
- tężyczka i parestezje,
- obrzęk ujścia ślinianek,
- zapalenie dziąseł, uszkodzenie szkliwa zębów, otarcia podniebienia i tylnej ściany gardła,
- rozstępy skórne.

Rozpoznanie żarłoczności psychicznej


Kryteria diagnostyczne bulimii (DSM-IV):

A. Powtarzające się epizody gwałtownego objadania się. Epizod objadania się charakteryzuje się jedzeniem w krótkim czasie (np. w 2 godz.) ilości jedzenia, która dla większości osób jest zdecydowanie za duża, aby można ją było zjeść w tym czasie i w podobnych okolicznościach, poczuciem braku kontroli nad jedzeniem w trakcie epizodu (np. poczuciem, że nie można przestać jeść lub zapanować nad ilością i sposobem jedzenia).

B. Stosowanie nawracających nieprawidłowych zachowań kompensacyjnych służących przyrostowi masy ciała, takich jak: prowokowanie wymiotów, nadużywanie środków przeczyszczających, diuretyków, lewatyw i innych, poszczenie, intensywne ćwiczenia fizyczne.

C. Zarówno epizody objadania się, jak i nieprawidłowe zachowania kompensacyjne występują przeciętnie co najmniej dwa razy na tydzień przez trzy miesiące.

D. Samoocena wyznaczona głównie przez kształt i wagę ciała.

E. Zaburzenie to nie występuje jedynie w przebiegu anorexia nervosa.

Leczenie żarłoczności psychicznej


Postępowaniem z wyboru jest terapia poznawczo-behawioralna. Skuteczna jest też psychoterapia interpersonalna. W przypadku niedożywienia - leczenie żywieniowe. U chorych prowokujących wymioty - higiena jamy ustnej i leczenie stomatologiczne. W ostrej fazie i w celu zapobiegania nawrotom żarłoczności psychicznej stosuje się leki przeciwdepresyjne.

Żarłoczność psychiczna jest jednym z najczęściej występujących zaburzeń odżywania, nieprawidłowością zachowań dotyczących odżywiania i kontrolowania masy ciała, które skutkują upośledzeniem stanu somatycznego i funkcjonowania psychospołecznego oraz nie są następstwem innej choroby somatycznej lub psychicznej.

Milena Szewruk

Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby Wewnętrzne", Tom I.