Wady i zalety hormonalnej terapii zastępczej

Wady i zalety krótkoterminowej hormonalnej terapii zastępczej (3-5 lat)


Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) jest stosowana celem usunięcia objawów wypadowych występujących z powodu menopauzy. Zwykle wskazania do tego typu leczenia nie utrzymują się dłużej niż 3 lata. Po zaprzestaniu terapii objawy wypadowe nie nawracają.

HTZ wykazuje największą skuteczność w zakresie uderzeń gorąca, zaburzeń snu, objawów ze strony układu moczowo-płciowego oraz nastroju i zdolności poznawczych. Jednak krótkotrwała HTZ prowadzi do wzrostu ryzyka zapalenia pęcherzyka żółciowego, zakrzepicy żylnej, szczególnie w pierwszym roku stosowania i prawdopodobnie także wzrostu ryzyka udaru mózgu i zawału serca.

W związku z poważnymi objawami niepożądanymi można zastosować krótkotrwałą HTZ przede wszystkim u kobiet z bardzo nasilonymi objawami menopauzalnymi, tak aby poprawić jakość życia tych pacjentek.

Wady i zalety długotrwałej hormonalnej terapii zastępczej (ponad 3-5 lat)


Długotrwałe stosowanie hormonalnej terapii zastępczej zapobiega osteoporozie, poprzez zwiększenie gęstości mineralnej kości. Badania wykazały zmniejszenie częstości złamań w zakresie zarówno szyjki kości udowej, jak i kręgosłupa u pacjentek stosujących HTZ ponad 3 lata. Wykazano również zmniejszenie ryzyka raka jelita grubego.

HTZ niewątpliwie, poza dobrymi efektami leczenia, naraża kobiety na zwiększone ryzyko poważnych powikłań. Badania wykazały wzrost ryzyka zawału serca, udaru mózgu po pięciu latach leczenia, choć niedawno wydawało się, że HTZ zmniejsza o połowę ryzyko wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego. W większości badań długotrwała HTZ podnosiła ryzyko rozwoju raka sutka. Wskazania do długotrwałego stosowania HTZ obecnie budzą poważne wątpliwości.

Decyzja o rozpoczęciu terapii powinna być głęboko przemyślana przede wszystkim z uwagi na istotne działania niepożądane. Podstawową bowiem wadą HTZ jest wzrastające w miarę długotrwałości leczenia ryzyko wystąpienia raka sutka.

Milena Szewruk

Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby Wewnętrzne", Tom I.
2) T. Pisarski: "Położnictwo i ginekologia".