Tionamidy

Tionamidy to grupa leków przeciwtarczycowych (tyreostatyki). W Polsce, tak jak i w innych krajach europejskich, stosuje się leki: tiamazol (Metizol, Thyrozol), rzadziej propylotiouracyl - PTU (Propycil), wyjątkowo metylotiouracyl.

Działanie wszystkich wymienionych leków polega na hamowaniu syntezy hormonów tarczycy. Ponadto propylotiouracyl hamuje konwersję tyroksyny (fT4) do trójjodotyroniny (fT3), w związku z czym częściej stosowany jest u chorych z nadczynnością tarczycy, u których stwierdza się wysokie stężenie fT3.

Działanie tyreostatyków ujawnia się dopiero po upływie 1-3 tyg., ponieważ nie hamują one wydzielania wcześniej wytworzonych hormonów. Leczenie rozpoczyna się od wyższych dawek leków (30-60 mg/dobę tiamazolu, 400-600 mg PTU) stopniowo redukując dawki po 4-8 tyg. leczenia do dawek podtrzymujących. Niekiedy aby uniknąć jatrogennej niedoczynności tarczycy podaje się stale wysoką dawkę leku przeciwtarczycowego, dodając po kilku miesiącach dawkę substytucyjną L-tyroksyny.

W ocenie działania leku istotne jest ustąpienie objawów klinicznych. Monitorowanie stężeń wolnych hormonów tarczycy ma znaczenie pomocnicze. Każdy chory powinien być poinformowany o działaniach niepożądanych leków przeciwtarczycowych, a zwłaszcza o objawach agranulocytozy polekowej. Z innych działań niepożądanych na uwagę zasługują: uszkodzenie wątroby, żółtaczka cholestatyczna, niedokrwistość aplastyczna, zespół toczniopodobny. Jeśli chory kiedykolwiek przebywał agranulocytozę to stosowanie jakiegokolwiek leku z grupy tionamidów jest bezwzględnie przeciwwskazane.

Milena Szewruk

Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby wewnętrzne", Tom I.