Przypadkowo wykryty guz przysadki

Przypadkowo wykryty guz przysadki (incidentaloma) jest guzem w obrębie przysadki wykrytym przypadkowo w toku badania radiologicznego (CT, MRI) wykonanego z innych wskazań niż podejrzenie choroby przysadki.

W badaniach pośmiertnych wykonywanych z powodów niezwiązanych z zaburzeniami wewnątrzwydzielniczymi stwierdzano guzy przysadki, najczęściej gruczolaki i torbiele Rathkego. Wśród incidentaloma wyróżniono dwie kategorie diagnostyczne: guzy nieczynne hormonalnie i guzy z tzw. minimalną aktywnością hormonalną.

Z reguły guzy przysadki nie wykazują czynności hormonalnej lub przebiegają bez objawów zaburzeń czynności hormonalnej. W przypadku wykazania gruczolaka manifestującego się objawami klinicznymi należy przeprowadzić badania przesiewowe (skriningowe) mające na celu określenie stanu czynnościowego guza. Zaleca się oznaczenie w surowicy: PRL, IGF-I, LH, FSH, TSH, ACTH oraz poranną osmolalność moczu.

Leczenie guza przysadki


Jeśli wykryty guz wydziela GH, ACTH, gonadotropiny lub TSH postępowaniem z wyboru jest leczenie operacyjne. Wyjątek stanowi guz prolaktynowy, w którym na początku zaleca się farmakoterapię. W przypadku wykrycia hormonalnie nieczynnego gruczolaka postępowanie zależy od wielkości guza. Jeśli guz ma średnicę poniżej 10mm (mikrogruczolak) zaleca się monitorowanie wielkości guza, ocenę czynności przysadki i pola widzenia. U osób z przypadkowo stwierdzonym makrogruczolakiem przysadki (powyżej 10mm), przebiegającym z ubytkami pola widzenia lub niedoczynnością przysadki leczeniem z wyboru jest operacja.

Milena Szewruk

Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby wewnętrzne", Tom I.