Objawy kliniczne cukrzycy

Typowymi objawami klinicznymi cukrzycy są objawy związane z hiperglikemią (wzrost stężenia glukozy we krwi), tj.:
- wielomocz (poliuria), który powoduje w konsekwencji,
- odwodnienie organizmu,
- wzmożone pragnienie (polidypsja),
- uczucie suchości w jamie ustnej.

Do innych objawów należą:
- chudnięcie spowodowane nadmiernym katabolizmem (glukoza, która znajduje się we krwi nie może być wykorzystana przez tkanki z powodu braku insuliny; organizm zachowuje się zatem podobnie jak w czasie głodu),
- senność, a w ciężkich przypadkach śpiączka,
- osłabiona odporność, z powodu upośledzenia funkcji białych krwinek - wynikiem tego są nawracające zakażenia dróg moczowych, infekcje zewnętrznych narządów płciowych, słabe gojenie się ran,
- obecność powikłań późnych w momencie rozpoznania.

Objawy kliniczne są zróżnicowane i nieswoiste związane z typem cukrzycy. Objawy u osób z cukrzycą typu 1 są wyraźne, natomiast u osób z cukrzycą typu 2 przez długi czas mogą pozostać niezauważone i nie powodować dolegliwości. U chorych z cukrzycą typu 1 objawy są gwałtowne, szybciej narastają , dochodzi do rozwoju kwasicy co jest istotne przy rozpoznaniu.

Pierwszym objawem nieleczonej cukrzycy typu 1 może być kwasica lub śpiączka ketonowa. Gwałtowność objawów wynika z faktu, iż w typie 1 bardzo szybko dochodzi do niedoboru insuliny z powodu zniszczenia komórek β. Chorzy w chwili rozpoznania są szczupli, zwykle przed 30 rż., kiedy to nagle pojawia się poliuria, polidypsja lub też może wystąpić kwasica ketonowa. Chorzy z cukrzycą typu 1 mogą mieć objawy związane z występowaniem innych chorób autoimmunologicznych np.: choroby tarczycy, choroby nadnerczy, niedokrwistość Addisona Biermera, częściej rozwija się celiakia.

Ponad połowa przypadków cukrzycy typu 2 przebiega bezobjawowo i ten typ rozpoznaje się często na podstawie badań laboratoryjnych. Cukrzyca typu 2 częściej występuje u osób starszych, otyłych, prowadzących siedzący tryb życia, przyjmujących leki diabetogenne (leki, które w działaniach niepożądanych mogą powodować powstanie cukrzycy), u osób u których w rodzinie stwierdza się przypadki cukrzycy. Chorzy na cukrzycę typu 2 nie mają skłonności do kwasicy ketonowej ponieważ insulina jest cały czas wydzielana prze komórki wysp trzustkowych. Ostrym powikłaniem może być natomiast śpiączka hipermolarna. Dzieje się tak ponieważ przy wysokiej hiperglikemii (wysokie stężenie glukozy we krwi) jest zbyt mało insuliny by obniżyć wartość cukru w osoczu.

Milena Szewruk

Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby wewnętrzne", Tom I.
2) F. Kokot: "Choroby wewnętrzne", Tom II.