Leczenie dietetyczne otyłości

Pierwszym etapem każdego leczenia otyłości jest rozmowa z pacjentem, uświadomienie istoty problemu oraz próba określenia przyczyny wystąpienia choroby. W większości przypadków otyłości prostej przyczyna wynika z nieprawidłowych nawyków żywieniowych i braku aktywności fizycznej. I to właśnie zmiana zachowań, stosowanie odpowiedniej diety jest pierwszym i nieodzownym krokiem w terapii otyłości.

Doniesienia z ostatnich badań jednoznacznie wskazują na potrzebę leczenia skojarzonego dietą i wysiłkiem fizycznym. To najskuteczniejsza metoda w postępowaniu, pozwalająca osiągnąć zamierzony efekt, czyli obniżenie masy ciała, jak również gwarantująca zmniejszenie ryzyka wszelkich powikłań wynikających z otyłości.

W leczeniu dietetycznym otyłości dąży się do zmniejszenia masy ciała o 0,5-1,0 kg tygodniowo i o 10% wartości wyjściowej w ciągu pół roku. Dowóz energii powinien być mniejszy od zapotrzebowania o 500-1000 kcal/dobę. Ten ujemny bilans energetyczny można osiągnąć stosując odpowiednio dobrane, wystandaryzowane diety.

Jednak zastosowanie samej tylko diety, u osób otyłych, które i tak ograniczają już kaloryczność swoich posiłków, najczęściej nie pozwala na uzyskanie tak znacznego deficytu energetycznego (1000 kcal/dobę). Konieczny jest wysiłek fizyczny dzięki któremu wydatkowanie energii jest większe. Nierzadko stanowi to duży problem, większy niż zmiana nawyków żywieniowych.

Alternatywą pozostają diety o bardzo niskiej kaloryczności (VLCD), czyli poniżej 800kcal/dobę. Złotym standardem jest połączenie odpowiedniej racjonalnej diety ze zwiększonym wysiłkiem fizycznym.

Generalnie otyłe osoby powinny ograniczyć ilość spożywanych tłuszczów, zwiększyć zawartość warzyw, owoców i produktów bogatoresztkowych w pokarmach i regularnie spożywać posiłki. Nie zaleca się diet z całkowitym wyłączeniem jakiś grup produktów (np. bezwęglowodanowa, wysokobiałkowa czy wysokotłuszczowa). Umiejętność doboru odpowiednich składników pokarmowych i modyfikacja dotychczas stosowanej diety wymaga edukacji. Najlepiej w takiej sytuacji skorzystać z porady dietetyka.

Milena Szewruk

Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby Wewnętrzne", Tom I.
2) W. Kostowski, Z. Herman: "Farmakologia", Tom I.