Guz gastrynowy

Guz gastrynowy (gastrinoma) jest guzem neuroendokrynnym (NET) trzustki i odcinka żołądkowo-jelitowego. Wywodzi się z komórek wydzielających gastrynę. Jest najczęściej występującym guzem w grupie NET przewodu pokarmowego.

Gastrinoma z reguły lokalizuje się w trzustce, przeważnie w głowie trzustki. Inną lokalizacją jest dwunastnica, gdzie guzy gastrynowe wywodzą się z komórek G i stanowią około 60% guzów neuroendokrynnych tej okolicy.

Gastrinoma charakteryzuje się nadmiernym wydzielaniem gastryny prowadzącym do zwiększonej sekrecji kwasu solnego. Klinicznie objawia się to chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy o ciężkim przebiegu. Guz gastrynowy jest przyczyną zespołu Zollingera i Ellisona. Guzy małe (poniżej 1cm), wieloogniskowe często występują w przebiegu zespołu gruczolakowatości wewnątrzwydzielniczej typu 1 (MEN-1). Około 60% guzów ma przebieg złośliwy, z przerzutami do węzłów chłonnych i wątroby. Guzy te oprócz gastryny mogą wydzielać również ACTH.

Diagnostyka obejmuje badania laboratoryjne i obrazowe. Leczeniem z wyboru jest podawanie inhibitorów pompy protonowej. W przypadku guzów większych niż 1cm, zaleca się wykonanie operacji, z uwagi na hipotetyczne zmniejszenie ryzyka przerzutów.

Milena Szewruk

Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby wewnętrzne", Tom I.